Sosna zwyczajna

Królowa polskich lasów

adm  , 17 październik 2017, 14:22
Rozpoczynamy nowy cykl, w którym będziemy opisywali gatunki drzew występujące w lasach Nadleśnictwa Krotoszyn. Zaczynamy od sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.).
Królowa polskich lasów

Igły sosny są ciemnozielone z wierzchu, a po wewnętrznej stronie szarozielone

Sosna bardzo często występuje nie tylko w lasach, ale i równie pospolicie w parkach, skwerach i ogródkach. Dlaczego jest tak popularna? Cechuje się bowiem małymi wymaganiami co do podłoża na jakim rośnie. Występuje zarówno na skrajnie suchych glebach (np. piaski wydmowe), jak również na terenach bagiennych. Ta jedna z charakterystycznych cech naszego najbardziej pospolitego leśnego drzewa sprawia, że nazywane jest ono gatunkiem pionierskim.
Sosna zwyczajna najkorzystniejsze warunki rozwoju ma jednak na glebach głębokich, luźnych i świeżych. Tam właśnie osiąga największe rozmiary. Do wzrostu potrzebuje dużego dostępu do światła. Rośnie bardzo szybko, szczególnie w pierwszych 10 latach. Ponadto jest odporna zarówno na przymrozki, jak i upały.
Drewno sosnowe jest głównym surowcem na polskim rynku drzewnym. Najlepszymi właściwościami cechuje się drewno ze ściętych drzew w wieku 80-120 lat. Charakteryzuje się dobrą wytrzymałością i sprężystością, jednocześnie miękkie i łatwe w obróbce, co sprawia, że ma szerokie zastosowanie szczególnie w budownictwie i meblarstwie. Drewno sosny jest przeznaczane na konstrukcje domów, stolarkę okienną i drzwiową, meble i podłogi oraz do produkcji papieru.
Legendy i mity dotyczące tego gatunku drzewa są bardzo ciekawe. Otóż w mitologii sosna towarzyszy żałobie i męskiemu światu, była poświęcona Posejdonowi, bogowi mórz i żeglarzy. W Chinach była symbolem długowieczności i wytrwałości a mieszkańcy Państwa Środka pod ich koronami odprawiali ceremonie picia herbaty. Słowianie natomiast czcili sosny rosnące w borach i gajach. Drzewo to miało dla nich właściwości magiczne i uzdrawiające.
Dodajmy, że w polskich lasach można spotkać również inne gatunki sosny. To sosna czarna i wejmutka oraz limba. Sosna czarna wykształca igły, które wyrastają po dwie z krótkopędów i mają barwę czarnozieloną, są bardzo grube i sztywne. Z kolei z krótkopędów wejmutki wyrasta aż 5 igieł, które są cienkie, wiotki i długie (8-12 cm). Limba jako gatunek górski występuje w Alpach i Karpatach, jej igły wyrastają również po 5 na krótkopędach, ale są krótsze (do ok. 8 cm), gęste, proste a od wewnątrz mają kolor niebiesko-biały. Najokazalsze limby w Poslce rosną na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego. Zlokalizowane są nad Morskim Okiem, gdzie najgrubsza z nich osiąga 211 cm w obwodzie.
Sebastian Pośpiech

Czy wiesz że…
•    najgrubsza sosna zwyczajna w Polsce nosi nazwę rzepicha i rośnie w gminie Sulechów, w miejscowości Górki Małe – liczy 150 lat i mierzy 554 cm w obwodzie
•    najstarszą polska sosną jest sosna zwyczajna z Sokolicy, która liczy ok. 520 lat
•    drewno sosny jest bogate w żywice, dawniej wykorzystywano ją do konserwacji statków. Obecnie składniki żywicy – kalafonia i terpentyna używane są w przemyśle farmaceutycznym, papierniczym i lakierniczym
•    bursztyn to nic innego jak skamieniała żywica sosen rosnących ponad 30 mln lat temu
•    igły sosen wydzielają olejki eteryczne, które posiadają substancje działające przeciwbakteryjne (tzw. fitoncydy)
•    wiek młodych sosen można określić poprzez policzenie okółków, czyli miejsc osadzenia gałęzi na pniu. Jeden okółek to jeden rok
•    w Nadleśnictwie Krotoszyn drzewostany sosnowe zajmują 8.540 ha, co stanowi 47 proc. powierzchni leśnej
•    zapas drewna sosnowego w naszym nadleśnictwie szacuje się na ponad 2,6 mln m sześc., a rocznie pozyskuje się go 50 tys. m sześc.

Artykuł wyświetlono 176 razy